FYI

Til Bergen. Lang busstur, lesing om oppstoda i 1 2 Tess - Gal - Ef - Fil - Kol, fredagskveld hjå Tor Ø+Marie+Anne K.+Ida?, framifrå Chili con carne og dessert, samtalar om stort og smått, diskusjon om bruk av vald i film/spel, litt gitarspeling, tur til Ulriken, nydeleg utsikt, eit koseleg gjensyn med Marianne+pasta og blåskjell til middag, møte i Salem, ein teologisk problematisk - men dog evangelisk - tale, treffe nokre kjentfolk, heim og sjå på 3-mil og curlingfinale, Hurt locker, frokost, busstur heimover, tenketenketenke over livet mitt og framtida mi, lesing om oppstoda i Rom - Past - 1. Kor, alvorleg bilulukke ved Haukeli, venting i bussen i to timar. Heim.

Her er nokre bilete i full fart.

La oss byrje med dette. Det vil sikkert falle i smak (skulle du ynskje) dersom du er svolten :) Men dette er frå Oslo-helga førre helg, så la oss hoppe vidare.

Her er min gode ven Tor Ø og eg på sightseeing i Bergen. Skikkeleg fint i Bergen, altså, eg som er vakse opp med fjell rundt meg, kan ikkje unngå å like at byen ligg så nær fjella rundt, med turløyper og sånn. Kanskje eg flyttar hit ein gong, kven veit. Den merksame fan vil elles sjå at eg er litt meir bollefjes enn vanleg, og det er rett og slett ein biverknad av medisinen som eg går på for tida :)

Endeleg fekk eg litt oversikt over dei ulike bydelane i Bergen. Fin utsikt.

Her er ferja frå Utne til Kvanndal. Nydeleg ver.

Diverre hadde det skjedd ei ganske alvorleg bilulukke like før vi kom til Haukeli. 7 skadde, 3 alvorleg. 3 helikopter, fleire politibilar, ein brannbil, fleire ambulansar.

___________________________

Whoah...

Dette er lesverdig.

For ein dag. I dag har eg skrive heile dagen, og er endeleg ferdig med min vesle artikkel om forfylgjing, til Fast Grunn, samt mitt lange foredrag om N. T. Wrights evangelieforståing, til Fjellhaug neste veke. Lærerikt å jobbe med, og sjølv om eg aldri kjem til å kome i nærleiken av Wrights nivå, så fekk eg likevel skrive ned noko fornuftig. Men godt å vere ferdig, ja...no kan eg endeleg ta litt velfortent fri. Fekk heldigvis sett langrenn-stafetten, i alle fall Northugs etappe. Veldig spennande, om eg skal seie det sjølv. I morgon vil eg prøve å gå ein skitur sjølv, om veret er akseptabelt. Så på fredag skal eg ein tur til vestlandet og besøke nokre vener, det skal også bli fint.

Dessutan har eg bestilt nokre bøker. Kanskje nokon av dykk har interesse av å vite kva det var for bøker? I så fall kan du lese.

- Berger og Luckmanns "The social construction of reality". Denne skal verkeleg bli spennande, har fått han anbefalt av Kathrine også. Spørst når eg får prioritert å lese ho, men. Kan vere eit greitt avbrekk frå teologien, kanskje.

- "Self-Esteem: A Proven Program of Cognitive Techniques for Assessing, Improving, and Maintaining Your Self-Esteem" Ja, eg er slett ikkje ferdig med dette. Kanskje denne boka kan gje litt frisk stimulans og hjelp til å tenke litt meir ordentleg gjennom dette.

- "Professors as Writers: A Self-Help Guide to Productive Writing" Kan neppe skade.

::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

over og UT!

Fyrst eit lite bilete frå helga, som eg ikkje fekk lagt ut før no. Her er Tone og Erik, vi var samla til bursdagsfeiring for Erik, litt på etterskot. Det var relativt god mat på Egon, og god stemning. På biletet er Erik i ferd med å gje ein thumbs up, men kameraet var litt for raskt ute :)

Elles har eg berre nokre kommentarar.

Eg las om Larviksmannen Mohammad Muh. på nettet. Han har visst reist ut av landet no. Det er kanskje like greitt, eg veit ikkje. Eg tykkjer det er vanskeleg å vite kor seriøst ein bør ta han. Men det som verkeleg fekk meg til å tenke, var då eg las nokre av bloggane som hadde linka til artikkelen der det stod om utferda hans. Desse bloggane var fulle av hat-kommentarar, søppel og ukvemsord. Og det var ikkje berre retta mot MM, men også mot muslimar, generelt. Det var eigentleg på same tid interessant og skremmande å lese. Det er frå denne kanten, frå den type folk som ytrar slikt, vi på same tid får høyre at vi må ta vare på vår kristne tradisjon. Men dei som seier slikt om muslimar, bør knapt vurderast som våre allierte. Deira lojalitet ligg åpenbart ikkje til Jesus og hans mange formaningar til kjærleik mot den framande. Og eg tenker nok at dersom åndsvindane snur, og kristne er lojale mot Jesu herredøme, så kan folk med slike haldningar som dei vi såg på desse bloggane, like gjerne vende seg mot kristne. Med andre ord: Kristne bør vere kloke og differensierte i denne muslim-debatten. Og fyrst og fremst la ord, haldningar og handlingar vere prega av kjærleik (det betyr noko så vanskeleg som: Å ofre seg sjølv for dei svakaste).

Så skal de få eit lite utdrag frå Wrights bok om oppstoda, som eg driv og les no. Som alltid, som alltid, når det er tale om Wright: Ei vidunderleg bok. Men har du ikkje overskotet eller tida til å lese "The resurrection of the son of god", så anbefaler eg "Surprised by hope". Ok, her kjem avsnittet:

"Når vi retter spørsmålene om virkelighetsforståelse til de første kristne, er svarene tydelig formet av oppstandelsen.

Hvem er vi?

Oppstandelsesfolk: Et folk som er skapt innenfor rammene av den nye verden som begynte ved påsken og som har omfavnet oss, i Åndens kraft, i dåpen og troen.

Hvor er vi?

I Guds gode skapelse, som skal gjenopprettes; i kropper som vil bli forløst, selv om de på det nåværende tidspunkt er utsatt for lidelse og nedbrytning og en gang vil dø.

Hva er galt?

Arbeidet er ikke fullført; det prosjektet som begynte ved påsken (seieren over synd og død) er ikke ferdig.

Hva er løsningen?

Den fulle og endelige forløsningen av skaperverket, inkludert oss; dette vil bli oppnådd gjennom en frisk nyskapelseshandling når når Jesus viser seg igjen, og dette blir i sin tur foregrepet i det nåværende ved Åndens arbeid.

Hvilken tid er det nå?

I overlappingen mellom tidsaldrene: "den kommende tidsalder", som Israel lengtet etter, har allerede begynt, men "den nåværende tidsalder" fortsetter likevel ennå."

Torgeir likte altså Rob Bell. Her kjem ein liten film frå bandøvinga i dag. Veldig seriøst, som de ser:

Det er registrert, Torgeir! :)

Råd etter mitt hjarta, om film

Her.

Kom an, de kan jo ikkje dømme han her for hardt :)

Men spøk til side, så burde han sjølvsagt ikkje hatt på sabeltannhatten under dåpen. Dette var eit døme på ein ide som ikkje gjekk bra. Det vart spesielt ille, kanskje, når det er daudningehovud på hatten.

Likevel: Dersom han elles hadde respekt for liturgien og dei folka som var i kyrkja, så er det godt at han er kreativ. Dersom ein spurte borna som var på gudstenesta, kva ville dei sagt? Dei ville sikkert sagt at dei treivst godt, og dei opplevde sikkert at dette var ei gudsteneste på deira premiss. Dersom då forkynninga vart godt ivareteke av presten, så har han gjort jobben sin.

For ei stund sidan hadde eg ei gudsteneste, og då var det nokre born i kyrkja, i småskulealder. Dei var veldig aktive og positive, så det var ikkje vanskeleg for meg å ha kontakt med dei. Så høyrde dei klokkene ringa, og dei spurde: "vor ær engtli klåkkene...?" Så spurte eg om dei ville bli med opp og sjå på dei, i tårnet, og ringe i dei også. Og det vart veldig gøy for dei. Etterpå sa ei av dei: "Mamma, kanke vi kåmme hit væær sønda?" Det skal så lite til å gle born, og det gjev mykje att.

Så: Sjølv om sabeltannhatten nok var litt feilplassert, så er det kudos til presten for det generelle tiltaket. Det er betre å prøve, og så feile, enn å aldri prøve. Og presten har lært av feilen sin også.

"Surprised by hope" : Les den.

Denne boka har blitt liggjande ganske lenge. Men no har eg endeleg fått skumma gjennom resten av ho. Det er så kjekt med Wright: Dersom ein har lest hans tyngre, faglege arbeid, så går det veldig fort å lese det meir oppbyggjelege. Sistnemnte byggjer nemleg i sterk grad på fyrstnemnte. Naturlegvis kan ein lese Surprised by Hope åleine, det er berre det at det krev litt meir arbeid. Men uansett: SbH er ei vidunderleg bok på mange måtar, forfriskande, stimulerande og tankevekkande. Det er verkeleg...hm...utruleg interessant korleis eskjatologi påverkar tanken om kva som er kyrkja sine oppgåver her og no. Wrights store tese, som byggjer på Bibelen (ja, eg seier det like gjerne sånn), er at den kristne framtidsvona - det kristne evangeliet - ikkje dreier seg om å kome til himmelen når vi døyr.

Kva er den kristne framtidsvona (som altså byggjer på evangeliet)? Jo, at Jesus er kome til jorda, han har stifta Guds rike her, han har døydd og stått opp frå dei døde og dermed bragt framtida (då heile skaparverket skal fornyast) inn i nåtida. Og poenget er: Alle som er "i Kristus" er allereie her og no "ein ny skapning", og har fått del i den komande tidsalder allereie her og no. Og: Kyrkja sin misjon er ikkje å forkynne evangeliet slik at menneske kan fly til himmelen, unna dette skaparverket som er på veg til undergang. Nei, kyrkja sin misjon er å forkynne evangeliet slik at menneske allereie her og no får Anden, blir nye skapningar og allereie her og no - ved å fylgje Jesus - er med på å gjenopprette skaparverket. Dermed kan ein på sett og vis seie: Det kristne evangeliet dreier seg om at himmelen kjem til jorda. Og dette skjer før vi døyr, og det skjer etter at vi døyr. I det heile teke er det ikkje "vi" som er hovudpersonar her. Det er Gud.

Noja. Ei god bok som på mange måtar røskar opp i dominerande (men ofte feilbalanserte eller misforståtte) tenkemåtar i norsk kristenliv. Tek Wright feil nokon stad i boka si? Vel, det er vanskeleg å "ta" Wright, han er så gjennomtenkt, lærd og grundig. Men hans refleksjonar om Gehenna kan ein i det minste diskutere, og hans sakramentframstilling kan kanskje seiast å vere litt tynn (men det Wright faktisk seier, er likevel spennande og innsiktsfullt!) Og for min eigen del treng eg nok å tenke litt meir gjennom det Wright seier om kristnes deltaking i det offentlege liv som eit ledd i kyrkja sin misjon i verda. Men: Eg mistenker at mitt behov for meir gjennomtenking av dette har mest å gjere med at dette er ei side ved misjonsoppdraget som faktisk er bibelsk, men som diverre har blitt underbetona pga. opplysningstidsskillet mellom offentleg og privat. Og då slengjer eg på dette: !

Poenget til Wright er: Oppstoda viser at fornyinga av skaparverket har teke til. Det betyr: Fornyinga av heile skaparverket, ikkje berre det som skjer innanfor bedehuset eller kyrkja sine fire veggar! Oppstoda viser at Jesus Kristus er herre over heile skaparverket, at han har all makt i himmel og på jord. Det betyr at når Jesus sender ut sine læresveinar med bodskapen om Guds rike, så kan ikkje læresveinane setje noko mindre mål enn å "gjenerobre" heile skaparverket for Gud.

Høyr til dømes på kva Wright seier her:

"Eg håpar eg har sagt nok til å gjere det klart at misjonsoppdraget til kyrkja verken er meir eller mindre enn utarbeidinga, i Andens kraft, av Jesus lekamlege oppstode og såleis forsmaken på den tida då Gud vil fylle heile jorda med sin herlegdom, forvandle den gamle himlen og jorda til den nye, og reise opp sine born frå dei døde slik at dei kan befolke og herske over den forløyste verda han har skapt.

[Det avsnittet er såpass viktig og tettpakka at eg gjerne anbefaler deg å lese det to gonger dersom det hjelper deg å få med meininga der. Alle orda er viktige.]

Dersom dette er tilfelle, må misjonen raskt kome seg frå sin langtids-schizofreni. Som eg har sagt før, er skiljet mellom det å frelse sjeler og det å gjere det gode i verda ikkje eit produkt av Bibelen eller evangeliet, men derimot det kulturelle fangenskapet av dei båe innanfor den vestlege verda...Vi kjem no attende til dei temaa som vi gjekk gjennom for to kapittel sidan (rettferd, skjønnhet, og evangelisering) med fornya håp nettopp på grunn av løftet om fornyinga av rom, tid og masse. Denne verda av rom, tid og masse er den verda der verkelege menneske bur, der verkelege samfunn skjer, der vanskelege avgjerder vert teke, der skular og sjukehus ber vitnemål om evangeliets "allereie no" medan politi og fengsel ber vitnemål om "enno ikkje". Verda av rom, tid og masse er der departement, byråd, grupper i nabolaget og alt innimellom blir stifta og drive til beste for den vidare fellesskapen, den fellesskapen der anarkiet betyr at bøllene (økonomiske eller sosiale eller fysiske) alltid vil vinne, der dei svake og sårbare alltid treng vern, og der dei sosiale og politiske strukturane i samfunnet difor er ein del av Skaparens design.

Og kyrkja som er fornya av bodskapen om Jesu oppstode må vere den kyrkja som går til arbeid nettopp i det rommet, i den tida, og den massen som ho på førehand proklamerer som staden for Guds rike, Jesu herredøme, Andens kraft."

Og nettopp på dette grunnlaget peikar på Wright på at kristne kan sjå det som sitt kall å gå frå tilbedinga i kyrkjelyden, og ut i verda, for å delta i ungdomsgrupper, kommunal planleggjing, hjelp for fattige, fagforeningsarbeid etc. etc. Wright held fram:

"Nokre vil finne at Gud leier dei til å arbeide med handikappa barn. Andre vil kjenne eit kall til å delta i lokalpolitikken. Andre vil finne ei stille tilfredsstilling i kunst-arbeid eller utdanningsprosjekt. Alle vil trenge kvarandre for stønad og oppmuntring. Alle vil blir næra av det sentrale, tilbedande livet i kyrkja. Og det sentrale livet vil igjen bli næra og fornya i det Jesu vener kjem tilbake frå misjonen i verda, til tilbedinga."

Det er interessant å sjå kor nær Wright med dette ligg Luthers "kallsteologi". Her om dagen las eg i ei misjonsblad om ei kvinne i Egypt som hadde bestemt seg for å bli nonne. Kvifor det? Jo, fordi ho ville "tene Gud på heiltid", stod det. Då tenkte eg tilbake på det Luther sa, og det som Wright faktisk her også seier: Alle kristne tener Gud på heiltid, med den dei er. Det å tene Gud i familie er like mykje verdt som å tene han i bøn og klosterfellesskap. Det å køyre post er også ei viktig teneste for Gud, like eins det å vere sjukepleiar eller det å vere museumsguide. Men: Den som er kristen gjer dette som ein del av det store framtidshåpet, som ein del av gjenopprettinga av skaparverket som Gud har sett i gang.

Men dette betyr vidare at Wright verkeleg formanar oss vestlege kristne til å besinne oss med tanke på vår rolle i det offentlege. Når det skjer vondskap, urettferd, utnytting i verda, så skal kristne uttale seg mot det, også offentleg!, og seie frå om dette er mot Skaparens vilje, han som allereie no er i ferd med å rette opp att skaparverket. Høyr på dette:

"Vi kan ikkje vere naive. Det er mange stader og situasjonar der interesser, korrupte politikkar og politikarar, tyrannar, bøller og samfunn som har blitt seg sjølv nok, anten rasistisk eller kulturelt, vil finne at kyrkja sitt vitnesbyrd er trugande og fornærmande. Dette er ikkje ei overrasking for oss i dagens vestlege verd, der vi møter på det politisk korrekte forbodet mot kristne symbol og festivalar. Heller ikkje vil det vere ei overrasking for dei som har prøvd å arbeide for betre hus, for betre forhold for bønder og fabrikkarbeidarar, og så har funne uopphøyrleg sinne frå dei som stille, men nådelaust utnytta andre.

Men legg merke til kva slike folk vil seie. Dei vil fortelje kyrkja, om igjen og om igjen, om å vende tilbake til det dei eigentleg bør drive med, nemleg å frelse sjeler. Men ei slik radikal forvrenging av det kristne håpet heng nøyaktig saman med ein "stillehet" som forlet verda slik ho er og slik tillet vondskapen å halde fram utan utfordringar.

Til slutt denne. Denne passar like godt.

Ei gravferdstale

Jesus var ikkje bonde av yrke. Før han stod fram i Israel så jobba han sannsynlegvis som snekkar. Men Jesus kunne likevel mykje om naturen, om dyr og planter. Og dette brukte han i forkynninga si mange gonger. Ein gong tala han om såkornet som bonden sår i jorda. Han sa: ”Om ikkje kveitekornet fell i jorda og døyr, så vert det berre det eine kornet. Men om det døyr, gjev det stor grøde.”

Såkornet må døy for at det skal bli fleire korn. Det må så å seie ofre seg sjølv til beste for andre. Slik er det også med andre planter vi sår i jorda, til dømes poteter. Vi sår ei potet i jorda. Og etter ei stund har det vakse fram ei stor og fin plante med mange nye, små poteter. Men den fyrste poteta, den vi sådde aller fyrst, den har rotna og døydd. Noko må døy for at det skal bli nytt og rikt liv.

Vi skjønar at dette var eit passande bilete for Jesus å bruke om seg sjølv. Han hadde sagt: ”Menneskesonen er ikkje komen til jorda for å la seg tene, men for sjølv å tene andre menneske, og for å gje sitt liv til løysepenge for alle.” Heile Jesu liv var nettopp prega av teneste, omsorg og oppofring for andre menneske. Jesus brukte livet sitt på å reise opp menneske som leid, som var undertrykte og utstøytte. Og han dela ut Guds nåde og tilgjeving og kalla menneske til å fylgje etter han i sine liv.

Men ikkje berre ved måten han levde på, også inn i sin død hadde Jesus tanke for andre enn seg sjølv. ”Han døydde for oss” – det er gjennomgangstemaet når dei fyrste kristne forkynte om Jesu død. Som døyparen Johannes sa om Jesus: ”Han er det Guds lam som ber verdsens synd.” Nettopp på den måten vart Jesus det store kveitekornet som vart lagt i jorda og døydde. For hans død vart til liv for deg og meg, slik at også vi ved trua på han skulle kunne få nåde og tilgjeving framfor Gud.

Det fyrste kveitekornet må døy for at nye kveitekorn skal få vekse opp, for at det skal bli nytt liv. Men det livet som vi på denne måten får for Jesu skuld, det dreier seg ikkje berre om at våre synder blir sona. For Jesu død vart etterfylgt av ei oppstode til nytt liv tre dagar seinare. Gud Fader reiste Jesus opp frå dei døde, lekamen hans vart forvandla og fekk nytt liv. Og dette er faktisk den djupaste løyndomen i ordet om kveitekornet. For apostelen Paulus seier: Fordi Jesus stod opp på den tredje dagen og sigra over døden, så har også vi fått framtidshåp. For ved trua på Jesus får også vi del i det oppstodelivet som Jesus fekk.

I den tida som vi no lever i her på jorda kjem ingen av oss utanom døden. Døden er ein del av dei kåra vi lever under. Men Bibelen seier: Jesus sigra over døden då han vart reist opp frå dei døde. Og alle som tek sin tilflukt til han skal få nytt liv på den same måten, eit nytt liv som byrjar allereie her, men som skal bli fullenda ein gong der framme, ved oppstoda frå dei døde og fornyinga av skaparverket. Difor er det sant, det som artisten Bjørn Eidsvåg syng i den kjente songen ”Eg ser”:

Eg ser at du er redd
Men eg kan ikkje gå i døden for deg
Du må smake han sjøl
Men eg gjer død til liv for deg
Eg har gjort død til liv for deg



::::::::::::::::::::::::::::::::

SPOILERS i traileren...


Denne filmen er skrive av ein tidlegare filosofiprofessor. Det er på ein måte ein tenkefilm. Temaet er dødsstraff. Ein tidlegare filosofiprofessor (originalt...) som har vore ein markert motstandar av dødsstraff, vert skulda for å ha drepe ein medarbeidar i anti-dødsstraff-organisasjonen. Ironisk nok står dermed professoren, David Gale, i fare for sjølv å bøte med livet.

Filmen er ikkje balansert i argumentasjonen ang. dødsstraff; han er tydeleg mot. Men han er det på ein sakleg og respektfull måte, så ein kan lære av denne filmen. Ein meir balansert film er nok Dead Man Walking. Dei fleste lesarane har nok sett sistnemnte, men dersom ikkje, så er den å foretrekke før David Gale. Men David Gale er meir underhaldande. Det er liksom ei blanding av sosial-medvite drama og thriller.

Vel. Plottet er litt for "smart" for sitt eige beste, tykkjer eg. Men det fungerer på sett og vis. Filmens største styrke er nok at han gjev eit seriøst og realistisk bilete av dødsstraff-debatten i USA. Ein får verkeleg innblikk i dei kulturane i USA som forsvarar og motarbeider dødsstraffa. I Noreg er alle mot dødsstraff, og det er like greitt, trur eg. Men det skar ikkje å få litt innblikk i korleis andre i vesten tenker om denne problematikken. Vil ein lære seriøst om det, må ein nok lese bøker, men.

Og eg som trudde Haiti var ille. Sjekk denne linken, eller denne.

Vel, og Storbritannia? (Ingen som var interessert i problemstillinga...eller ingen som les bloggen min?? :P) Vel: 1 av 10 blir døypte. Hm. Det var verkeleg ein augeopnar for meg. NMS sender misjonærar til Storbritannia også.

Elles har eg sett denne filmen sidan sist:

Kva skal ein seie om denne, tru...? Interessant, utvilsamt. Men...hm...eg veit ikkje. På same måten som Matrix blir ein del av resonneringa rundt problemstillingane i filmen litt livsfjerne for meg, sjølv om dei i filosofihistorisk perspektiv absolutt er relevante. (Kva er det som gjer oss menneske menneskelege? Kva er røyndom? Er vår personlegdom meir enn summen av våre røynsler?)

Filmen har utruleg mange fellestrekk med the Matrix, filmen kom ut like før han. Det er så ein skulle tru at filmmakarane visste om kvarandre. Kva film er best av dei to? Hm, visuelt og produksjonsmessig er Matrix langt, langt betre. Underhaldningsmessig kjem nok Matrix best ut også. Men Dark City er likevel den kanskje mest seriøse og intelligente av dei to. Vel. Dark City er, om ikkje varmt anbefalt, så i alle fall anbefalt.

Vis større kart

......................................................................................

Kva eg har gjort i helga

Eg og mine gode vener Jakob, Martin og Eirik har hatt bandhelg i Vrådal. Vi fekk spela inn tre songar, så eg reknar med at eg kan få lagt dei ut her på bloggen etter kvart. Songane vart ganske fine, trur eg, og tekstane er ektefølte, oppbyggjelege og til dels veldig morosame :-P

Elles har eg hatt to gudstenester i dag. Det var "familiens misjonsdag" på båe gudstenestene, så eg hadde lagt opp til skikkeleg familiegudsteneste: Program med stor skrift og fargebilete av Jesus, ein del barnesongar som salmar, familiegudstenesteliturgi, utdeling av bretta papirhjarta med sjokolade i, preike med mange handfaste "symbol", kyrkjekaffi, visning av misjonsfilm (sjå her). Diverre viste det seg at det kom nær sagt ingen born på gudstenestene. Og eg hadde i min optimisme trykt opp 100 program i alt. Men det var vel...30 av dei som vart teke i bruk. Men eg er glad for alle som kjem til gudsteneste, eg. Og dei tykte det var fine og interessante gudstenester. Og eg fekk uansett ein del verdifull erfaring i planleggjing av familiegudstenester.

Ein ting som eg har tenkt litt på, er dette: Dersom ein har ein ide om noko å finne på, så er det lurt å prøve det ut og så sjå korleis det går. Kanskje det funkar, kanskje ikkje. Men då har ein prøvd, i alle fall. Det med dei bretta papirhjarta med sjokolade i, til dømes...funka ganske bra. Sjølv om det var ein litt spesiell ide, kanskje. Sameleis visninga av misjonsfilmen, sjølv om eg på førehand var ganske usikker på om folk kom til å tykkje det var interessant eller ikkje.

Elles: Ei lokal dame hadde informasjon om NMS sitt misjonsarbeid på den eine gudstenesta. Og her kjem eit spørsmål du kan få lov å tippe på (men ikkje sjekk på nettet etter svar fyrst, då). Kor mange prosent av barna trur du blir døypte i Storbritannia i dag? I Noreg er vel talet på rundt 80%, tenker eg.

Jakob og eg snakka litt om dette med forkynnarstil. Min forkynnarstil er ganske bestemt av det eg les. Det betyr at mi forkynning ligg nær opp til bibeltimar. Det er for ein stor del tekstutleggjing. Eg er komfortabel med det. Eg har sett så mange døme på misforståingar av bibeltekstar i forkynninga. Eg tykkjer det er viktig at forkynninga gjev ei sann, historisk utleggjing av bibelteksten for sundagen. Samstundes er nok veikskapen i mi forkynning det at eg nok ikkje alltid blir så livsnær eller erfaringsnær. Det er eit ganske vanskeleg felt, tykkjer eg, som eg må jobbe meir. Men fyrst og fremst må det historiske fundamentet vere på plass.

Denne er fin, og det er også denne.

Vi såg denne i går. Varmt anbefalt. Kanskje ikkje like god som "Hotel Rwanda", men båe får fram ulike sider av det som skjedde. Verkeleg interessant å sjå også, eg lærte noko nytt. Denne filmen er også veldig god fordi han fortel historia frå standpunktet til eit par kristne arbeidarar. Dermed får vi innblikk i korleis deira livssyn brytast, inspirerer og utfordrar i møte med det forferdelege som skjer. Ein god film å ha som utgangspunkt for Bibelgrupper eller kristne samtalegrupper. Om du vil lese ei bok om det same temaet, kan du lese denne.

Hm

Fyrst ein liten film. Vi har hatt presteseminar. Då hadde vi om fleire ulike tema...som..."Å lære å leve med seg sjølv og andre", "Helse, miljø og tryggleik", og ikkje minst: Branntryggleik! Så her er ein liten film, pappa slokker brann:

Elles har eg tenkt ein del, i det siste, på dette å bli vaksen. På mange måtar kjenner eg meir og meir vaksen, og det er ei god kjensle, som før nemnt. No er eg 26 år. Eg kan ein god del ting, og eg er flink til ein del ting. Men det er tankevekkande, verkeleg, å ta meg sjølv i å tenke, i møte med andre menneske, at eg er "underlegen" dei på ulike område. Hm. Eller i det minste "likestilt", i dei tilfella eg eigentleg ikkje er det. Eg meiner...ta teologisk kunnskap, til dømes. Der er eg overlegen dei fleste. Eller gitarspeling, like eins. Eg meiner sjølvsagt ikkje at ein skal gå rundt og skryte av seg sjølv. Men: At det er lov å erkjenne realitetar. Nokre vil kanskje tenke at dette er flisespikking. Men ikkje eg. Det har faktisk ganske mykje å seie for måten eg oppfører meg på, og møter andre menneske, at eg tenker realistisk om det eg kan og om den eg er. Og det er verkeleg interessant å tenke: Kvifor har eg tenkt så annleis fram til dette punktet? Kvifor har eg som ein ryggmargsrefleks "sett meg sjølv lågt" i min sjølvdefinisjon, også på område der det er åpenbart at eg er langt flinkare og meir kunnskapsrik enn dei eg samanliknar meg med? Eller: Kor stor motkraft eg kan føle mot det å seie, til dømes etter ein andakt, eller etter ein sørgjesamtale, eller eit foredrag, eller ein artikkel eller whatever: "Det der trur eg at eg klarte ganske bra!" "Kvaliteten på det foredraget eg heldt, var høgt." "Den artikkelen eg skreiv der, er relativt god." (Igjen: Dette handlar ikkje om sjølvskryt, det handlar om å oppnå eit differensiert og realistisk sjølvbilete. Vi kan ikkje unngå å danne indre bilete av oss sjølve. Men vi kan til ein viss grad påverke korleis vi gjer det. Og mykje av problematikken dreier seg naturlegvis om kva referansepunkt ein set som "krav" til seg sjølv.) Eg tykkjer dette er interessant, for andre menneske på min alder og yngre har jo åpenbart ikkje den same ryggmargsrefleksen. Vel. Kristen vekst og modning dreier seg ikkje berre om disiplinert gjerningsliv. Det dreier seg i høgste grad også om disiplinert tankeliv. Sjå til dømes Paulus' bruk av "phronesis" og "phronein". Vel, litt av nykjelen ligg nok nettopp i uttrykket "setje seg sjølv lågt". Som eg før har sagt: Det hender ofte at Bibelen forsterkar våre tenkemåtar, våre handlingsmønster etc. heller enn å forandre dei. Løysinga på denne "problematikken" er naturlegvis å bli ved i dialogen med det bibelske materialet, og så gå inn i den hermeneutiske spiralen, og...la seg forandre, ved Anden. Men ja. "Setje seg sjølv lågt", kva betyr no eigentleg det? I Jesu forkynning? Jo, det har å gjere med status - å ikkje trakte etter å bli sett opp til, ikkje trakte etter å herske over andre. Men å trakte etter å tene, uavhengig av om dette blir sett "av menneske". Då skal løna vere stor "i himmelen" - det vil seie hjå Gud. Paulus seier det slik: "Trå ikkje etter det høge, men hald dykk gjerne til det låge". Dette dreier seg i høgste grad om å vere villig til å gje avkall på prestisje og status! (Og for så vidt også å innsjå at "det som menneske set høgt, er ein styggedom i Guds auga". Krossteologien som går gjennom NT som ein raud tråd dreier seg nettopp om å omvurdere verdiar, å lære å sjå verda med Guds auga.

- Uansett. Denne helga er det bandhelg, i Vrådal, med Yellowstone. Vi får sjå om det blir noko vakker musikk ut av det :) Hyggeleg blir det i alle fall.

- Elles vil eg dele eit avsnitt med deg, frå N. T. Wright. Eg skal ha foredrag om han i Oslo i mars, på Fjellhaug. Det skal bli spennande. Avsnittet er frå "Surprised by hope", som har opna augo mine for fleire nye ting. Eg har diverre ikkje fått lest Wrights murstein om oppstoda enno, og mykje av SbH byggjer på det tyngre stoffet herfrå. Men her fylgjer i alle fall avsnittet, omsett til norsk:

"Andregradsproblemet...er dette: Dersom vi talar om oppstoda i det noverande, betyr ikkje dette at vi reduserer oppstoda til ei andeleg røynsle? Betyr det ikkje å sleppe til eit gnostisk system som undervurderer vår fysiske kropp, inkludert Jesu fysiske kropp? Nei. Våre sinn er så vane med gresk filosofi, er eg redd, uavhengig av om vi har lest noko av det eller ikkje. Vi tenker på "himmelen" som per definisjon ikkje-materiell og "jorda" som per definisjon ikkje-andeleg [nonspiritual] eller ikkje ikkje-himmelsk. Men det fungerer ikkje slik. Ein grunnleggjande del av det inkarnasjonen oppnådde, som då blir feira i oppstoda og himmelfarten, er at himmel og jord no er sameina med eit ubryteleg band og at vi også er rettmessige borgarar av båe to. Vi kan, dersom vi vil, kutte ut den himmelske dimensjonen og leve som "flat-jord"-folk, materialistar. Dersom vi gjer det, vil vi sleppe inn eit system som går dårleg, og som vil visne og døy, for: Jorda får sitt essensielle liv frå himmelen.

Men dersom vi fokuserer på den himmelske dimensjonen, vil alle slags positive og praktiske resultat fylgje. I Kol 3,11 ser Paulus einskapen i kyrkja på tvers av kulturelle og etniske barrierer som den fyrste av desse tinga. I passasjen som fylgjer etterpå, ramsar han opp alle slags andre ting som bør kome til syne i livet den kvar den som verkeleg fokuserer på den verda som no er Jesu hovud-heim, den verda som er danna for å lækje og rette opp at vår noverande verd. I kvart tilfelle talar Paulus om faktisk, noverande, fysisk realitet, som no er gjennomsyra av det himmelske livet.

Ein viktig del av det å leve i post-påske-verda - det vil altså seie: ein viktig del av å det bli van med å la påska forandre livet ditt, haldningane dine, tenkinga di, oppførselen din - er å bli van med den kosmologien som no blir openberra. La meg seie det på nytt: Himmelen og jorda er laga for kvarandre, og på visse punkt kryssar dei kvarandre og overlappar kvarandre. Jesus er det fundamentale punktet der dette skjer. Det er meininga at vi som kristne også skal vere slike punkt, avleidd frå han. Anden, sakramenta, og Skriftene er gjeve slik at Jesu doble liv, både det himmelske og det jordlege, kan bli vårt også, allereie her og no."

Eg må seie at denne utleggjinga av oppstoda kastar nytt ljos mange Paulus-tekstar. Hm. Det slår meg at Paulus' formaningar, som ofte er knytt til "det nye mennesket", også må knytast til den breiare kosmologien: Nyskapinga har brote inn på eit universelt plan - nyskapinga inne i oss er ein forsmak på dette. At dette er eit lite vektlagt (eller: forstått) poeng i min kjære trustradisjon, er nok ei kjensgjerning. Eg hugsar då eg las Gal 1 på gresk, eg har kanskje nemnt dette før. Eg las Neste-Aland og Norsk Bibel side om side. Gal 1,4: Jesus Kristus, som gav seg sjølv for våre synder for å fri oss ut frå...ja, kva? "ek tou aiånos eneståtos ponerou". Den noverande vonde verda? Nei. Det er gnostisismens frelsesbodskap. Men: "Frå den noverande vonde tidsalder". Mm. Interessant er det i alle fall.

Litt bjørk.

Amerikansk fotball var visst veldig gøy, fann eg ut. Tøft at New Orleans Saints vann, skikkeleg interessant å sjå måten dei spela strategi på: Veldig offensivt ved kvar moglegheit.

Ok. Legg merke til kva Willie Nelson syng --> humor.
Og legg merke til korleis Michael Jackson --> Veldig bra.

I dag har eg vore på utdanningsmesse her. Så...der stod eg i prestekjolen medan ein haug med ungdomsskuleelevar vandra forbi standen min. Men eg snakka med ein del også. Hyggeleg, det. Så var eg på Kvitsund i kveld og hadde foredrag om "nådegåver". No har eg fått gått seriøst gjennom tekstane, ja. Så...tja. Eg trur foredraget gjekk fint, eg fekk i alle fall vist dei bibeltekstane. (Ef 4 og Rom 12 og 1 Kor 12-14).

Etterpå var vi ein gjeng som sat og snakka litt meir, m. a. om foredraget, om kanon-kriterier, om inspirasjonen, om bibelkodar ++ Hm. Det er rart med det. Som teolog...har eg mykje kunnskap. Ein kan liksom undre på om eg bør "halde tilbake" noko av denne kunnskapen for yngre folk, slik at eg ikkje skal utfordre trua deira, liksom. Nei, den tanken appellerer ikkje til meg, må eg seie. Eg må tenke meir på det.


Til slutt ein song som eg høyrde mykje på då eg var rundt 7 år.

Ouch! :D

Oslo

Eg var ein tur i Oslo, som nemnt. Eg er veldig takknemleg. Tusen takk til alle dykk eg var i lag med :) Livskvaliteten min stig med mange titals prosent i desse helgene.

Heavy Metal.