Ok, la oss starte med eit sitat, frå denne spennande bokmeldinga av A Schmemanns dagbok, meldt av Neuhaus. Ok:

"But then there is the American principle of equality, also between the sexes. “In that sense, our culture is demonic, for at its basis is comparison. Since comparison always, mathematically, leads to the experience and the knowledge of inequality, it always leads to protest. Equality is based on the denial of distinctions, but since they exist, the wish for equality calls to fight them, to force equalization on people, and, what is even worse, to refuse these distinctions, which are the essence of life. The person—man or woman—who hungers for equality is already emptied and impersonal because a personality is made of what distinguishes it from others and not submitted to the absurd law of equality. To the demonic principle of comparison, Christianity opposes love. . . . Equality cannot exist in this world because the world was created by love and not by principles. And the world thirsts for love and not equality(...) Man looks for rules; a woman knows exceptions. But life is a continuous exception to rules. Wherever there is genuine life, there reigns not a rule but an exception. Man fights for rules. Woman has a living experience of the exception.”

Ja, kva skal ein seie til slikt...?


Ok. I dag var eg på Betel. Der har dei verkeleg flotte familiemøte, altså. Det er fyrst ein barnedel, med songar, andakt for dei små. I dag var det om pinsedag, og borna fekk "flammer" i gul papp, stor stas. Så var det ei sånn tavle der alle borna skulle henge opp eit bilete av seg sjølv, som "opprop". Og så var det ein liten leik, lakrisleiken, der ein skulle eit snøre så raskt som mogleg. Både vaksne og born var med, då. Ja, så var det ein liten film frå Soul Children-festivalen i Oslo.

Så gjekk borna ned i kjellaren for å leike og ha det gøy, og så skulle eg ha andakt for dei vaksne. Eg var litt stressa, då. For då eg skulle reise frå Vrådal og ned til Kviteseid, så hadde eg rekna grei tid. Men plutseleg fann eg ikkje nyklane til bilen. Og eg leita og leita og leita, og vart meir og meir stressa. Til slutt fann eg dei på eit skåp i gangen, men då var det berre fem min til møtet byrja (dvs. barnemøtet fyrst, altså). Men ja, det gjekk bra. Så eg heldt ein andakt om at...hm...Den Heilage Ande dreier seg om heile livet vårt.

Hm. Her er det noko som ikkje er bra i den tradisjonen eg har vorte opplært i. Eg meiner...joda, Anden vert gjeve ved evangelieforkynninga, ja. Men Andens verke dreier seg om livet, om det verkelege livet. Ikkje berre om fred i hjarta, ikkje berre om "tru på evangeliet". Men om kjærleik, glede, fred etc. Om kropp. Om tid. Om pengar. Om natur. Etc. Kva vil det eigentleg seie at Paulus formanar oss til å gjere "alt" - ALT, that is - "i Jesu namn?" (Kol 3,17).

Så, ja, eg tenkte litt på dette. Forkynning er viktig, ja. Men om Andens frukter skal manifesterast - korleis ser dette då ut, heilt konkret? "Kjærleik, glede, fred" etc. Det dreier seg om livet, altså. Nett som at Jesu gudsrike-rørsle ikkje berre var "forkynning", men ei total-pakke som gav forvandla liv. Så her må ein rett og slett tenke langt meir...hm...holistisk, på ein måte, enn eg har vore van med. All tid, alle stader, alle aktivitetar, all mat, alle relasjonar etc. må helgast "i Jesu namn", "med takkseiing og bøn." For "alt tilhøyrer dykk", skriv Paulus. ALT, that is. Det er noko som er litt gale her i vår forståing av røyndomen, og det anar meg at vår sekulære omverd har noko med det å gjere.


Men ok. Eg tala også om at det å leve eit åndsfylt liv ikkje er å fylgje reglar. Dvs. det er det naturlegvis også - bod og formaningar. Men det er, skal vi seie, "the backbone". Paulus understrekar fleire gonger om at det kristne livet dreier seg om å vekse i kjærleik, vekse i visdom, vekse i innsikt. "Dette bed eg om, at kjærleiken dykkar må verte rikare og rikare på innsikt og dømekraft, så de kan døma om kva som er rett i dei ulike spørsmåla og stå reine på Jesu Kristi dag, fylte av rettferds frukt, Gud til ære" etc. Fil 1. Eller Rom 12: "Skikka dykk ikkje likt med denne verda, men lat dykk omskapa ved at sinnet dykkar forvandlast så de kan døma om kva som er til glede for Gud - det gode, det hugnadlege, det fullkomne."

Så...hm, det å vere kristen er ei treningssak. Det er også ei side av kristenlivet som eg meiner er djupt neglisert i vår tid, mykje på grunn av omverda, naturlegvis. Disiplin står ikkje høgt i kurs i Noreg. Men Paulus talar om å springe på idrettsbanen med sigerskransen for auga, eller å ikkje bokse "vilt i lufta". Men dette er nesten ikkje noko eg sjølv bør uttale meg om.

Men ja, det er noko å tenke på. Her er nokre spørsmål som det ikkje finst "fasitsvar på", men som vi som kristne likevel må behandle med visdom, øving, innsikt, bøn:

- Korleis skal vi eigentleg bruke pengane våre? "Gje, så skal du få" "Samla dykk ikkje skattar på jorda" "Den som sår sparsamt, skal hauste sparsamt." ETC. Korleis set vi dette ut i livet?

- Korleis skal vi bruke tida vår? Kor mykje "fritid" skal vi ha? Og korleis skal fritida brukast?

- Korleis bør vi forholde oss til junk-kulturen rundt oss? No er eg litt slem her. Men ok, det det norske folk er oppteke av, er i regelen ikkje så veeeldig relevante og viktige ting. Og i verste fall kan det vere skadelege ting, berre ta ein tur på Dagbladets nettavis, liksom. Så kva gjer vi med dette? Vi må tenke gjennom det, trur eg. Av og til tenker eg at "total seclusion" hadde vore eit ganske spennande prosjekt - frå nett, frå TV, frå filmar, frå aviser etc. Til dømes i ein månadsperiode.

- Korleis skal vi be? Dette er verkeleg eit område der norske kristne er sultefora, meiner eg. Men det har også skjedd mykje spennande her dei siste åra. Kyrkja har jo djupe tradisjonar for god bøn. Korleis skal vi lese Bibelen? Her har mange betre tips å gje enn meg. Men det er jo noko som må tenkast gjennom litt.

Etc.


- Så ja. Eg er ein novise på mykje av dette. Men det kan vere greitt å setje litt fokus på desse tinga. Eg tenker ofte at det trengst andelege rettleiarar med pondus, og at det er mange "lost arts" på desse områda.










Vel, i alle fall, nokre nye bøker har det også blitt.

- 1928 Book of Common Prayer (Denne håpar eg kan vere ei ressursbok for liturgi)
- Schemanns Introduction to liturgical theology (Langt betre enn Lathrop, reknar eg med)
- Schemanns essay i Liturgy and tradition (Sånn litt for å lære om livet)
- Louths Discerning the mystery (Ouch, denne var dyr. Håpar ho er verdt det)
- Sanders' The historical figure of Jesus (Sanders er alltid stimulerande å lese, sjølv om han ikkje har så god tillit til evangelia som han burde hatt).
- Murphys Did my neurons make me do it? (Tema som eg må setje meg betre inn i)
- Volz' Jüdische Eschatologie von Daniel bis Akiba (Ei gullbok)
- Cavanaughs Migrations of the holy (Cavanaugh skriv djupt og tankevekkande om politikk/kristendom)
- Og så ein haug med bøker om born og barnehage.
- Og nokre om reservasjonsrett.

Eg har endeleg fått løn for omsetjing av Keller-boka, så no kan eg skeie ut med litt bøker. Eg har vore veldig i tvil om korleis eg bør bruke pengar på bøker. Det er freistande - og også best, reint studiemessig - å berre kjøpe det ein har lyst på, utan å tenke på økonomien. Det er så kjipt å drive å låne bøker som ein verken kan notere i, eller ha i bokhylla som referanseverk til seinare. Og det er bra for den intellektuelle utviklinga å berre få tak i dei bøkene ein meiner ein kan lære av, utan å tenke på prisen. Men ja. Det kostar jo pengar, då.